Κνουτ Χάμσουν – Η πείνα *κριτική Άγγελα Μάντζιου

Written by

Η Πείνα,   στον  υποδειγματικό νοηματικό άξονα της  αλληλεγγύης  δια  μέσου της θεατρικής έκφρασης. Επιλογή ενός λογοτεχνικού  κειμένου, με μιαν αύρα θεματικής διαχρονικότητας,  στην υπόδειξη  του  κοινωνικού προβλήματος της πείνας  και των παραμέτρων του που ακουμπά και στη σύγχρονη εποχή.

Το ζωηρό κείμενο (1890) με την έκδηλη θεατρικότητα μιας ψυχογραφικής έκφρασης, με τη μορφή ενός εσωτερικού μονολόγου, αποτυπώνει μια ρεαλιστική κατάσταση,  στην  εξομολογητική αναδιήγηση συμβάντων, αυτοβιογραφικού χαρακτήρα. Συμπεριφορική αντιφατικότητα, υπέρβαση κανόνων, απελπισμένη έκφραση ενός ήρωα, όπως αναδύεται από τη ματιά του συγγραφέα, ως πρόσωπο  που αγωνίζεται να ξεφύγει από τον κλοιό της πραγματικότητας και τις αντίξοες συνθήκες,  μέσω της τέχνης της γραφής.

Στην παράσταση που παρακολουθήσαμε στο BlackBox, σε μετάφραση- θεατρική προσαρμογή- κ. Α. Βενέτη,  με τη σκηνοθετική επιμέλεια- κ. Μ. Μητροπούλου,  δόθηκε έμφαση στον αφηγηματικό χαρακτήρα του κειμένου, σ’ έναν αφαιρετικό σκηνικό χώρο σκιώνκαι μιας μελαγχολικής μουσικής υπόκρουσης. Από την αφετηρία-παγκάκι-χάρτη   ενός  υποτυπώδους  προσδιορισμού του χώρου της καθημερινής περιπλάνησης του ήρωα,  στο φόντο της πόλης, αφήγηση  που άφηνε ελεύθερη τη φαντασία του θεατή να δει τις διαδρομές αυτές χωρίς την υπόδειξη . Η ερμηνεία του κ. Π. Μιχαηλίδη, είχε μια καλλιτεχνική οπτική, μια  αμεσότητα  καταγραφής του αθώου στοιχείου  που φέρει ο ήρωας, αλλά παράλληλα  κάτι το  εσωστρεφές καιμονοδιάστατο . Ο ρυθμός της αφήγησης ήταν αργός  και η επιλογή των αποσπασμάτων έδινε  μια αίσθηση ελλιπούς και ανολοκλήρωτου. Απουσίαζε η δραματική ένταση  και  η  κωμική αποφόρτιση, πέρα από κάποιους υπαινιγμούς -κυρίως στην αναδιήγηση των διαλόγων- και μια παραστατική ζωντάνια του ανέμελου στοιχείου της ψυχοσύνθεσης του ήρωα . Ακόμη το πνεύμα του κειμένου με τις εναλλαγές διάθεσης, το χιούμορ,  δεν αναδείχθηκε όσο του άξιζε, με αποτέλεσμα  μια παράσταση  με έναν επίπεδο χαρακτήρα στο σύνολό της,  που δεν υπερέβη την εσωτερικότητα της ανάγνωσης και δεν μπόρεσε να συγκινήσει, όπως φάνηκε στο τέλος από το διστακτικό και αμήχανο  χειροκρότημα.

Η Πείνα –Κνουτ Χάμσουν ( βραβείο Νόμπελ 1920)

Μετάφραση – Θεατρική Προσαρμογή: Αναστάσιος Βενέτης
Σκηνοθετική Επιμέλεια: Μαρία Μητροπούλου
Κοστούμια: Δέσποινα Χειμώνα

 Ερμηνεύει: Πέρης Μιχαηλίδης