Αν η ταινία του Άφλεκ «Επιχείρηση Argo» χάιδευε τα αυτιά των Αμερικανών η ταινία της Μπίγκελου δεν το κάνει. Ίσως γι’ αυτό δεν άρεσε τόσο και δεν επιβραβεύτηκε σχετικά με βραβεία Όσκαρ.
Η ταινία αφηγείται γεγονότα με γρήγορο και κοφτό ρυθμό πολλές φορές, κρατώντας αμείωτη την ένταση και το ενδιαφέρον αλλά αποφεύγει να πάρει θέση. Λειτουργεί περισσότερο ως ρεπορτάζ και αφήνει τους θεατές να σχηματίσουν τη δική τους άποψη προσφέροντας μία, όσο το δυνατόν πιστότερη και αντικειμενικότερη αναπαράσταση των γεγονότων. Δεν αφήνονται περιθώρια για συναισθηματισμούς για μελό ερμηνείες. Υπάρχει μόνο μια καταιγιστική ροή πληροφοριών που διακόπτονται από σκηνές βασανιστηρίων και μια απόλυτα μεθοδευμένη, ψυχρή εκτέλεση ενόχων και αθώων: παράπλευρες απώλειες τις λένε νομίζω. Γι’’ αυτήν την αληθοφάνειά της εξάλλου συγκέντρωσε την μήνιν πολλών αμερικανών πολιτών και προκάλεσε την εντολή ερευνών για να διαπιστωθεί κατά πόσο υπήρξαν διαρροές από ανώτερα στελέχη σχετικά με τις μεθόδους ανάκρισης που χρησιμοποιήθηκαν για την ανεύρεση του Λάντεν.
Η ταινία διαπραγματεύεται ακριβώς αυτό το θέμα, δηλαδή το δίκτυο των πληροφοριών τη συλλογή, επεξεργασία και εκμετάλλευσής τους καθώς και τον τρόπο δράσης των ειδικών πρακτόρων ώστε να αποκαλυφθεί το κρησφύγετο του Λάντεν και στο τέλος περιγράφεται η επιχείρηση εξόντωσής του.
Ξεκινά με ηχητικά ντοκουμέντα από την επίθεση στους δίδυμους πύργους που λειτουργούν ως προπομπός για την μετέπειτα εξέλιξη μεν αλλά που δημιουργούν και ένα ανάλογο κλίμα δικαιολόγησης ίσως των μεθόδων που θα περιγραφούν στη συνέχεια. Γιατί η αμέσως επόμενη σκηνή είναι μια σκηνή με σοκαριστικά βασανιστήρια σε έναν κρατούμενο που πιθανά να γνώριζε κάτι. Η πρωταγωνίστρια, σοφή επιλογή της ηθοποιού από την σκηνοθέτιδα, η Μάγια (Τζέσικα Τσαστέιν) εύθραυστη, κοκκινομάλλα μια αναγεννησιακή φιγούρα, ένα πλάσμα που δημιουργεί ανατροπές και μόνο με την παρουσία του εκεί σε έναν τέτοιο χώρο σκληρό, ανδρικό και βίαιο. Καθώς δημιουργούνται αμφιβολίες για την ικανότητά της και τις αντοχές της ο συνεργάτης πράκτορας διαβεβαιώνει «μην την κοιτάτε έτσι είναι σκύλα». Πράγματι η πράκτορας Μάγια αποδεικνύεται σκληρό καρύδι που δεν σταματά με τίποτε, που τα χώνει στους ανωτέρους της προκειμένου να την βοηθήσουν στις έρευνες, είναι αυτή που συγκατανεύει στα βασανιστήρια και που τελικά θα αξιοποιήσει κάθε κόκκο πληροφορίας και θα φθάσει στην μεγάλη ανακάλυψη. Εξαιρετική κορύφωση όταν αρχίζει η τελική επιχείρηση της εξόντωσης του Λάντεν από τις ειδικά εκπαιδευμένες μονάδες. Οι πράξεις δεν επενδύονται με τον μανδύα του ηρωισμού με τη αναφώνηση «για την πατρίδα», δεν περιβάλλονται από αμερικάνικες σημαίες αλλά παρουσιάζονται ως πράξεις ατόμων που ενεργούν επαγγελματικά υπακούοντας απλώς εντολές. Εξάλλου τέτοιες μονάδες, οι μονάδες αμέσου δράσεως, πλέον στην Αμερική επανδρώνονται αποκλειστικά από επαγγελματίες μισθοφόρους σκληρά εκπαιδευμένους.
Αν και το φιλμ, υποτίθεται ακολουθεί μια πιστή, απλώς ουδέτερη καταγραφή γεγονότων, γνωρίζουμε ότι δεν υπάρχει μη θέση. Υποδόρια μέσα από την ταινία, και αυτό όπως είπαμε φαίνεται και με τον τρόπο έναρξης της ταινίας, η σκηνοθέτιδα φαίνεται να επικροτεί και να δικαιολογεί αυτές τις μεθόδους θεωρώντας τες επιβεβλημένες προκειμένου να επιτευχθεί ο τελικός υψηλός στόχος. Οι επιθέσεις συνεχίζονταν και θα συνεχίζονταν στο μέλλον αν δεν εξολοθρευόταν ο Λάντεν, μοιάζει να λέει η σκηνοθέτιδα προκαλώντας μας ξανά για θέματα ηθικής όπως η ταινία Λίνκολν. Τελικά ο σκοπός αγιάζει τα μέσα; Οι Αμερικάνοι φαίνεται να το πιστεύουν και αυτό αντικατοπτρίζεται και στην πολιτική που ακολουθούν γενικά.
Zero Dark Thirty
Σκηνοθέτης: Κάθριν Μπίγκελοου
Παίζουν: Τζέσικα Τσαστέιν, Τζόελ Έγκερτον, Σκοτ Άντκινς, Μαρκ Στρονγκ, Τζένιφερ Έλε, Κρις Πρατ, Τέιλορ Κίνεϊ, Κάιλ Τσάντλερ, Έντγκαρ Ραμίρεζ, Φρανκ Γκρίλο, Μαρκ Ντιπλάς, Στίβεν Ντιλέιν, Τζέισον Κλαρκ, Τζέιμς Γκαντολφίνι