H Λόλα Τότσιου μίλησε στον Σπύρο Αμοιρόπουλο. Παίζει σύγχρονη μουσική και αυτο-σχεδιάζει σε δρόμους συνεννόησης και δημιουργικής επικοινωνίας με συμπαίκτες μουσικούς και κοινό, μέσα στον σύγχρονο κόσμο, συνδεόμενη πάντα με το εσωτερικό της κέντρο και αυτό που προϋπάρχει, πάντα σε αρμονία, για την δημιουργία νέας μουσικής και αισθήματος
Πείτε μας λίγα λόγια για την πορεία σας στη μουσική και στην πόλη. Αγαπώ τη Σαλονίκη. Η πορεία μου σ΄ αυτήν έχει τόσες πολλές χαρές και τόσα πολλά εμπόδια που δεν προλαβαίνω ποτέ να πλήξω. Θέλησα να επιστρέψω και να μείνω σ΄ αυτήν την πόλη. Δ.Ε.Θ., Βαφοπούλειο, Ανετον, Λιμάνι και γήπεδο Κόδρα, Α.Π.Θ. και Μέγαρο, Μύλος, Αίγλη και cafe-bar Flou. Άνθρωποι, χώροι, εμπνεύσεις, πειράματα, συνεργασίες, διαφωνίες… Η πόλη άλλοτε με στήριξε κι άλλοτε όχι – όπως κι εγώ άλλωστε. Είμαστε φίλες και πάτσι.
Τι σημαίνει για εσάς αυτοσχεδιάζω στο πιάνο; Σημαίνει αφήνομαι. Σημαίνει ρισκάρω. Σημαίνει ταξιδεύω. Σημαίνει συνδέομαι με το κέντρο μου.
Πάνω σε τι στηρίζεται η συνεργασία με τους υπόλοιπους συμπαίκτες μουσικούς σε μια ζωντανή εμφάνιση αυτοσχεδιαστικής μουσικής, ώστε το αποτέλεσμα να είναι ενδιαφέρον; «Σε ακούω, σου μιλάω, σε σέβομαι, σε αγαπώ, φίλε συμπαίκτη.»
Υπάρχει κοινό και γενικότερα σκηνή τέτοιου είδους μουσικής στην Ελλάδα; Η αυτοσχεδιαστική μουσική αφορά τους αναζητητές της μουσικής και των πρωτόγνωρων -πιθανά και πρωτόγονων- ήχων και συναισθημάτων. Θα τους ονομάσουμε συνθέτες, ερμηνευτές, ηχολήπτες, ακροατές; Σε κάθε περίπτωση οι εμπλεκόμενοι είναι λίγοι, κι ανάλογα με τις γενικότερες οικονομικοκοινωνικές συνθήκες μπορούν να γίνουν πολύ λίγοι ή κάπως περισσότεροι. Ο αυτοσχεδιασμός -σε όλα τα είδη τέχνης- αφορά τη μειοψηφία.
Ως διευθύντρια του Κρατικού Ωδείου Θεσσαλονίκης , για ποιο λόγο θα συμβουλεύατε κάποιον να ασχοληθεί με το να παίζει μουσική σήμερα; Αποφεύγω να δίνω συμβουλές. Αν όμως κάποιος μαθητής με ρωτούσε γιατί διάλεξα το μονοπάτι της Μουσικής, θα του απαντούσα: επειδή η Μουσική είναι και μαγεία και πυξίδα.
Οι επαγγελματικές δυνατότητες για έναν μουσικό σήμερα στην Ελλάδα ποιες είναι; Σε ολόκληρη την Ευρώπη τα πράγματα γίνονται όλο και πιο δύσκολα για τους ανθρώπους της Τέχνης, . Παντού περικοπές κονδυλίων, παντού κλείνουν χώροι, κι αυτό που ονομάζεται “αγορά” στενεύει. “Αναμείνατε στο ακουστικό σας”, λοιπόν. Αλλά χρειάζεται να έχουμε αντοχή, να μην απαρνηθούμε ούτε τη μαγεία ούτε την πυξίδα . Αν δεν διατηρήσουμε τον Πολιτισμό ως Παιδεία, ως καλλιτεχνική έκφραση, και, κυρίως, ως τρόπο επικοινωνίας, τότε τι;
Πώς σας φαίνεται η μουσική που ακούγεται σε διάφορα μπαρ, καφέ, δημόσιους χώρους και mall της πόλης; Είναι λίγα τα στέκια που έχουν καλή μουσική-κάθε είδους- και φιλική προς τον χρήστη.Κυκλοφορεί πολλή μουσική στους χώρους που αναφέρατε με μεγάλη μονοτονία, έλλειψη φαντασίας, επιθετικότητα και πολλά ντεσιμπέλ. Η μουσική με τέτοια ένταση γίνεται όχληση και χάνει το νόημά της.
Υπάρχει η άποψη πως στις μέρες μας βγαίνουν εξαιρετικοί βιρτουόζοι διάφορων οργάνων, ενώ οι σύγχρονοι συνθέτες δεν είναι του ίδιου ύψους όπως οι παλαιότεροι μεγάλοι δημιουργοί της δυτικής κλασικής μουσικής. Ποια είναι η γνώμη σας; Διαφωνώ. Υπάρχουν εξαιρετικοί συνθέτες και στις μέρες μας, και στην πόλη μας.. Παραφράζοντας όμως το «ουδείς προφήτης στον τόπο του», θα πω πως προφανώς ισχύει και το «ουδείς προφήτης στον αιώνα του». Παλιές αμαρτίες του ανθρώπινου είδους: προκατάληψη, φθόνος και βαθύς συντηρητισμός.
Έχετε ασχοληθεί ιδιαίτερα με τη σύγχρονη μουσική. Πόσο διδάσκεται ή παίζεται στην Ελλάδα η σύγχρονη μουσική; Επίσης, τι είναι αυτό που σας ελκύει σ΄αυτήν; Ας δοκιμάσουμε να βάλουμε στη θέση τους κάποια πράγματα ως προς το τι σημαίνει σύγχρονη μουσική. Οταν ο Bach παιζόταν στις μέρες του ήταν σύγχρονη μουσική.Οταν ο Μozart παιζόταν στις μέρες του, ήταν σύγχρονη μουσική. Το ίδιο ισχύει και για τον Beethoven, τον Chopin, τον Stravinsky και πολλούς άλλους. Γιατί στις μέρες μας να θεωρούμε λοιπόν πως είναι κάτι ιδιαίτερο ή εξαιρετικά πρωτοπόρο το να παίζουμε τους σύγχρονους συνθέτες; Η μουσική δημιουργία σταμάτησε στον Brahms; Οχι, η σύγρονη μουσική δεν πολυδιδάσκεται στα ωδεία, πιθανά επειδή κάτι έχει «παγώσει» μέσα στον τίτλο “κλασική μουσική”.
Ευτυχώς όμως παίζεται όλο και περισσότερο, είτε από μεμονωμένους σολίστες είτε από σύνολα- και υπάρχουν εξαιρετικά τέτοια σύνολα στη χώρα μας και ιδιαίτερα στην πόλη μας.
Τι σας ελκύει στη σύγχρονη μουσική; Το ότι αναζητά, πειραματίζεται, μιλάει στον ενικό, δεν είναι καθώς πρέπει, και δεν έχει πάντα happy end.