Το φλέγον ζήτημα όλων μας είναι η οικογένεια. Αυτή από την οποία προερχόμαστε, αυτή που έχουμε τώρα, κι αυτή που θα θέλαμε να έχουμε. Η οικογένεια είναι ο κύριος άξονας της ζωής μας, ακόμη κι αν δεν είναι πάντα τόσο εμφανές στις ζωή όλων.
Η πρώτη μας οικογένεια.
Τίποτα δεν είναι τόσο σημαντικό στη διαμόρφωση της προσωπικότητας ενός ανθρώπου από την οικογένεια στην οποία γεννιέται και μεγαλώνει. Από αυτήν προέρχονται όλες οι αρετές αλλά και όλα τα ψυχολογικά προβλήματα και τα κόμπλεξ κάποιου. Δεν είναι τυχαίο, άλλωστε, ότι οι μεγαλύτεροι ψυχολόγοι ανατρέχουν σε παιδικά τραύματα και παιδικές ενθυμήσεις για να μπορέσουν να μας ψυχολογήσουν. Πώς είναι η τυπική οικογένεια, και μάλιστα η ελληνική τυπική οικογένεια; Είναι η οικογένεια εκείνη που βαφτίζει αγάπη κάθε προσπάθεια ελέγχου του μέλους της. Είναι η οικογένεια που όλοι έχουν γνώμη για όλους, μοιάζει δημοκρατική αλλά κατά βάση είναι μητριαρχική. Οι ρόλοι μπερδεύονται, οι μεγάλοι γίνονται μικροί κι οι μικροί μεγάλοι. Γονείς βγάζουν τα δικά τους παιδικά τραύματα και απωθημένα στη φόρα, σαν να θέλουν, χωρίς να το καταλαβαίνουν ίσως, να δημιουργήσουν τα ίδια προβλήματα στα παιδιά τους. Γιατί απλώς και μόνο αγνοούν ότι οι ίδιοι τους έχουν προβλήματα. Στο κεφάλι τους τριγυρίζει η επωδός “ και μεις που τα περάσαμε αυτά, τι πάθαμε; Μια χαρά είμαστε.” Όχι, δεν είσαστε μια χαρά. Είστε άνθρωποι με σύνδρομα (κόμπλεξ επί το ελληνικότερον) που δεν προσπαθείτε να αποβάλλετε. Δεν είστε ελεύθεροι και γι’ αυτό δεν μπορείτε να γεννήσετε κι ελεύθερα παιδιά. Είναι σαν να είστε καταδικασμένοι σε ισόβια. Τα παιδιά σας θα γεννηθούν και θα μεγαλώσουν στο ίδιο κελί με σας. Αν δεν δώσετε αέρα στον εαυτό σας, πώς θα διδάξετε το παιδί σας ν’ αναπνέει;
Η οικογένεια που έχουμε τώρα.
Αυτή είναι η νέα μας οικογένεια. Η οικογένεια που κάνουμε όταν υποτίθεται πως ανοίγουμε τα φτερά μας και φτιάχνουμε δικό μας σπίτι, όταν φτιάχνουμε τη ζωή μας – πράγμα που προϋποθέτει ότι στην προηγούμενη μορφή της, η ζωή μας ήταν χάλια. Η οικογένεια αυτή στηρίζεται σε δύο δεκανίκια, στις δύο οικογένειες από τις οποίες προέρχονται τα πρώτα μέλη της οικογένειας, το ζευγάρι. Αυτό σημαίνει πως και οι δυο τους θα κουβαλήσουν κάτι από τη ζωή στην προηγούμενη οικογένειά τους κι έτσι θα δημιουργηθεί κάτι νέο, όπως ακριβώς συμβαίνει και με την ένωση δύο διαφορετικών DNA. Όπως λοιπόν και με το DNA, ποτέ δεν ξέρεις τι ακριβώς θα προκύψει από την μείξη. Μπορεί η συνταγή να είναι πετυχημένη, μπορεί και όχι. Μπορεί να ήθελες να κάνεις οικογένεια, αλλά μπορεί να ήταν και ένας τρόπος επιβεβαίωσης και κοινωνικής αποδοχής, λόγω πίεσης. Και δεν είναι μια αόρατη κοινωνία που σε πιέζει, όχι. Είναι η οικογένειά σου αυτή που σε πιέζει. Εκείνη βάζει στο στόμα της την κοινωνία σαν έναν αόρατο εκδικητικό γίγαντα. Κι εσύ τι κάνεις; Υπομονή και παλεύεις με τα κύματα και τους δαίμονές σου προσπαθώντας να ξεπεράσεις την ασφυκτική πίεση που σου ασκείται.
Η οικογένεια που θα θέλαμε να έχουμε.
Δυστυχώς, αυτός ο τύπος είναι δύσκολο να περιγραφεί γιατί δεν υπάρχει. Η συνταγή είναι μοναδική για τον καθένα. Ίσως το μόνο κοινό στοιχείο σε κάθε ιδεατή οικογένεια να είναι η λαχτάρα να ξεφύγεις από τις καθιερωμένες νόρμες, η επιθυμία να ξεπεράσεις τον κίνδυνο να γίνεις ίδια η μαμά σου ή ίδιος ο μπαμπάς σου. Θέλεις να πιστεύεις σε μια οικογένεια με αγάπη. Ονειρεύεσαι μια οικογένεια όπως την βλέπεις στις διαφημίσεις ίσως. Την ονειρεύεσαι κάθε φορά που σκέφτεσαι ότι ο θεσμός της οικογένειας έχει ξοφλήσει κι έτσι κάθεσαι και επιμένεις και θέλεις να τους βγάλεις όλους ψεύτες.
Και καλά κάνεις. Τι κι αν η οικογένεια σου δεν αντέχεται; Μόνοι μας διαλέγουμε το κλουβί μας. Τι ενδιαφέρον θα είχε, άλλωστε, αν ήταν όλα τέλεια;